Blog

Over de durf om te leven

 

Als je niet kiest word je geleefd en kom je op plekken waar je niet wil zijn. En dat is zonde. Zonde van je leven.
We zijn er als mensen echter heel goed in om keuzes uit te stellen of de juiste keuze in te slikken. Voordat we iets zeggen hebben we de gevolgen al uitgebreid uiteengezet en bedacht wat een drama er allemaal uit volgt. Ons hart (id) vertelt wat we moeten doen maar we stoppen het weg (ego) omdat we bang zijn voor het gevoel in onze onderbuik (superego). Dit proces kunnen we in een fractie van een seconde doorlopen en daarmee onszelf tegenhouden. En dat dan ook nog eens heel goed uitleggen. “Nee, het is echt beter het niet te doen.” Maar dat is ratio. Allemaal bedacht. Terwijl ‘lef’ de Hebreeuwse vertaling van ‘hart’ is. Het Franse en het Engelse woord voor moed (courage) stammen af van ‘cor’, Latijn voor ‘hart, gevoel, gemoed’. En ons woord moed komt van ‘gemoed’, wat ongeveer hetzelfde is als gevoel.
‘Je hart volgen’ vereist dus moed. Dat is een soort pleonasme. Voor het volgen van je hart heb je je hart nodig.

Het ‘hart’ (tussen aanhalingstekens, want in deze betekenis zit je hart wel gewoon tussen je oren natuurlijk) vindt het onbekende fantastisch. Een onbeschreven blad dat je zelf vol kunt kliederen. De mooiste beelden ontstaan van hoe het zou kunnen zijn.
Denken doe je met je overtuigingen uit het verleden. Dan houd je je bezig met hoe het hoort en ga je angstscenario’s bedenken over de toekomst. Het denken kan niets met het onbekende, het denken is van de ratio, van het weten.
Het is de angst voor het onbekende. Het onvoorspelbare. De sprong in het water waarvan je niet eens weet hoe diep het is. Begint eer ge bezint dus. Want dat bezinnen levert vaak niet veel goeds op. Lees verder Over de durf om te leven

Over stil staan om in beweging te komen

Je kunt het verleden niet veranderen. Net zoals je de toekomst niet kunt voorspellen. Nu is het enige moment waarin je iets kunt doen. Waarin je die stap kunt zetten. Een kleine verandering nu kan grote gevolgen hebben voor de toekomst. Denk maar eens aan het moment dat je je huidige partner hebt ontmoet. Of je eigen ontstaan als product van dat ene zaadcelletje met dat ene eitje op dat specifieke moment.

Analyseer je huidige gedrag eens. Er komt een stimulus binnen waar je op reageert met de competenties die je bezit, op basis van je overtuigingen, je identiteit en je missie. Wat ligt er onder? Hoe is het opgebouwd? En hoe zou je willen reageren? Welke behoefte ligt daar onder? Welke overtuigingen kunnen je daar bij helpen? Het begint bij je eigen keuze om het anders te willen doen. Lees verder Over stil staan om in beweging te komen

Over beginnen en kleine stapjes zetten

Iedere stap begint met een eerste handeling. Zelfs het omslaan van een bladzijde betekent dat je eerst je hand naar het boek moet bewegen, pas dan kan je de bladzijde pakken. Misschien had je wel een vinger van je andere hand ertussen. Die moet er tussenuit. En dan is het zover dat je de bladzijde kunt omslaan.
Zo gaat het met alles. Je gaat geen enkel doel in een keer bereiken. Het begint met het hebben van doelen. Zonder een doel heb je geen richting en weet je nooit welke stap je als eerst moet zetten. En dan hoef je je alleen maar bezig te houden met die eerste stap. En dan de tweede. Misschien even bijkomen, kijken of je op de goeie route zit, of je je doel nog steeds goed voor ogen hebt en of je nog steeds die kant op wil. Dan de derde stap.
Dat is de essentie van ‘En nu jij!’.

Het klinkt zo logisch. Maar je brein werkt helaas niet zo logisch. Lees verder Over beginnen en kleine stapjes zetten

Over stoppen, maar vooral over dingen anders doen

Gedragsverandering is een verandering. Een open deur. Dat betekent dat je dingen anders moet gaan doen. Dat snap je ook. Maar dat betekent ook dat het niet alleen maar gaat over het stoppen van je oude gedrag. Stoppen is vreselijk moeilijk. Stoppen bestaat niet. Ten eerste is het zo dat je niet niks kunt doen. Je moet ander gedrag in de plaats laten komen van je oude gedrag. Je nieuwe respons op dezelfde stimulus moet een andere respons zijn. Stoppen zou betekenen dat je iets niet doet en je weet inmiddels dat je hersenen het woord ‘niet’ niet zo lekker verwerken. Telkens bezig zijn met niet roken betekent dat je hoofd continu bezig is met roken. Sla dan die sigaret maar eens af. Niet voor niets zie je veel ex-rokers met een lolly lopen. Die hebben een nieuwe gewoonte in de plaats van hun oude gewoonte aangeleerd.
Stoppen is ook eng omdat je iets nieuws moet gaan doen en nieuw is onbekend en dus eng. Zorg ervoor dat je hebt bepaald wat dat andere is en dat dat een leuk vooruitzicht is. Dat andere moet leuker zijn dan de angst voor het niet-doen. Pas dan durf je er voor te gaan. Lees verder Over stoppen, maar vooral over dingen anders doen

Over het doorbreken van je patronen

Jezelf veranderen is niet makkelijk. Gelukkig is er een hoop kennis beschikbaar die je kunt gebruiken. Nadat ik je de afgelopen maanden heb verteld hoe je brein werkt ben ik vorige week begonnen met uitleggen hoe je bewuste keuzes maakt. Daar ga ik de komende weken mee verder. Deze week over het doorbreken van patronen.

Het gaat tegenvallen en loopt anders dan je had gepland. De stemmetjes van je superego, je angsten en remmingen, je uitstelgedrag, je gaat aan alle kanten tegengehouden worden door jezelf. En ondanks dat je vooruit wil, wil blijven leren en went aan je geluksniveau sta je nou niet direct te springen om het helemaal anders te gaan doen.
We zijn biologisch, maar ook fysiek nog niet eens bekomen van de verandering dat we niet meer en grotten leven en achter wilde dieren aan zitten. Daarom hebben we stress en rsi, maar ook obesitas.

Er zijn maar twee redenen waarom je in beweging zou komen. Als de angst voor wat er komen gaat groter is dan de angst om te blijven zitten ontstaat er een noodzaak om in beweging te komen.
De tweede reden is een verlangen (passie) om vanuit je missie andere dingen te doen om je identiteit te bewaken.
Als de winst bij niet veranderen groter is dan het verlies bij wel veranderen, waarom zou je dan veranderen? Waarom zou je je eetpatroon veranderen als diabeet, terwijl je gewoon medicijnen kunt nemen? Waarom zou je je collega aanspreken op zijn tekortkomingen als je de gevolgen ervan kunt omzeilen? Zolang we de pijn kunnen uitstellen of vermijden hebben we nu geen probleem en zullen we niet veranderen. Lees verder Over het doorbreken van je patronen

Over hoe je bewuste keuzes maakt

Verandering gaat niet vanzelf. Je moet aan het werk. Maar waar begin je? En hoe werkt verandering? Iedere week praat ik je bij over hoe je brein werkt. Het afgelopen half jaar heb ik je verteld waarom je niet verandert. Nu ben je zover om de verandering aan te gaan. De sleutel ligt in bewust gedrag. Maar hoe werkt bewust gedrag? Nou, dat ga ik je vertellen.
Het is net als met afvallen, of producten kopen met die groene of blauwe vinkjes. Je zou misschien automatisch voor het meest zoete of vette product kiezen, maar er is ook een andere keuze. Het is de truc om niet voor je automatische eerste keuze te gaan.

Je bewuste is er om je onderbewuste te onderdrukken, te besturen en flexibel(er) te handelen. In de ruimte tussen stimulus en respons wil je naar gewenst gedrag bewegen.
De toekomst is een gevolg van wat je vandaag doet en dat is gebaseerd op wat je in het verleden hebt gedaan. Vandaag heb je de kans andere keuzes te maken om de toekomst niet hetzelfde te laten zijn als het verleden.
Als je doet wat je gisteren deed is het vreemd te verwachten dat het morgen anders wordt.
Vandaag is het enige moment dat je keuzes kunt maken. Je weet niet wat er in de toekomst gebeurt en wat gebeurd is, is gebeurd. Daar doe je niets aan. Als je denkt dat het anders is, meld je dan bij een kerk of een gesticht.

Lees verder Over hoe je bewuste keuzes maakt

Over dat je niet alles kan (maar denkt van wel)

De zevende stap in mijn boek ‘En nu jij!’ draagt als titel de bekende quote van John Lennon: “Life is what happens while you’re busy making other plans”. Want zo is het. Hoe goed je dingen ook bedenkt of plant, je hebt maar een beperkte invloed op alles en er gebeuren allerlei dingen die je van je pad brengen of je ontdekt dat andere paden veel leuker zijn om te bewandelen dan de route die je had uitgestippeld. Ook houd je je niet aan je plannen en laat je jezelf afwijken.

In Stap 1 van ‘En nu jij!’ geef ik je tips over hoe je je doelen boven tafel kunt krijgen en hoe je ze concreet maakt om er vervolgens in Stap 2 hapklare brokken van te maken zodat je aan de slag kunt. Het vervelende is dat het in de praktijk blijkt dat je niet zo ambitieus en gestructureerd aan de slag gaat als je gepland had. Bij het maken van je plannen zit je vol energie, maar vervolgens is er de realiteit. Er gebeuren dingen. En daar had je niet op gerekend. En je moet zoveel. En alle processen van de vorige blogs werken door in je onderbewuste. Je bent niet de proactieve ambitieuze gedisciplineerde bewuste doorzetter die je dacht te zijn. Je hebt minder zin en energie en geeft aan andere dingen prioriteit. Je laat je gemakkelijk afleiden door de verleidingen van alledag. Je hunkert naar snelle dopaminekicks, je bent eigenlijk ook best bang voor verandering, om te falen en om ‘raar’ gevonden te worden. Je comfort zone is eigenlijk zo slecht nog niet en je valt terug in automatisch gedrag. Lees verder Over dat je niet alles kan (maar denkt van wel)

Over je ego en je superego

De primaire drijfveren van mensen, dus ook van jou zijn: erkenning, zelfvertrouwen en zelfbeeld. Wat hiervan de betekenis is voor jou, ligt aan je programmering. Dat geldt ook voor je angsten.

Hoe dan ook zoek je bevestiging, wil je gezien worden. Je ego wil gestreeld worden, zeggen we dan. Eigenlijk is dat je superego. In de voorgaande hoofdstukken heb ik je verteld over de belangrijke rol die alle onbewuste processen spelen in je dagelijkse handelingen.

De Oostenrijkse neuroloog Sigmund Freud bedacht een model bestaande uit drie delen die onze gedachten en ons gedrag bepalen: het id, het ego en het superego. Lees verder Over je ego en je superego

Over hoe leuk je drama vindt

Als je jezelf maar op de automatische piloot voort laat slepen door wat er gebeurt kom je niet waar je wil zijn. Je onbewuste wil alleen maar veilig overleven. Maar we zijn veel te verwend om alleen maar veilig te overleven. We hebben het veel te goed. Overleven doen we toch wel. Inmiddels willen we de keuze hebben om dood te gaan in plaats van middelmatig door te leven. Nog steeds is ons brein bezig met het zoeken naar gevaar. Je amygdala moet gevoed worden met gedoe.
We zijn vooral gefocust op gevaar. En omdat we dat zijn, zien we de positieve dingen helemaal niet. Bij het koffieapparaat is het vrij gebruikelijk dat je geroddel, gezeur of geklaag hoort. Het komt veel minder vaak voor dat men het daar heeft over hoe goed iets geregeld is, hoe zinvol de laatste meeting was of hoe blij iedereen is met de arbeidsvoorwaarden. Als er hondenpoep op straat ligt klaagt iedereen er over, maar als het weg is hoor je niemand meer. Er zijn weinig bijeenkomsten bekend waarbij de hele buurt samenkwam om het er eens over te hebben hoe schoon de straten wel niet zijn.

We houden van gezeur. En zeuren doen we in de dramadriehoek. De basis van de dramadriehoek is de gedachte ‘het ligt niet aan mij, het ligt aan de ander’. Een externe ‘locus of control’. Alles ligt aan anderen en je kunt er zelf niets aan doen. Het effect is dat er allerlei negatieve emoties ontstaan die op hun beurt allerlei reacties op gang brengen. Lees verder Over hoe leuk je drama vindt

Over mijn aversie van mindfulness

Toen ik vanmiddag naar huis reed hoorde ik een commercial van zorgverzekeraar VGZ* op de radio. Een gestresste vrouwenstem door de telefoon: “Hai, schatje! Met mij. Kan jij Tim ophalen bij de opvang? Mijn overleg liep uit, ik moest nog wat afmaken en er staat hartstikke veel file. Ik ga het gewoon niet redden!” Dan een andere, rustgevende vrouwenstem: “Wist je dat mindfulness wordt vergoed bij VGZ? Mindfulness kan helpen beter met stress om te gaan en rust in je leven te brengen. Kijk op VGZ.nl voor meer informatie.” Een rilling ging over mijn rug. Dat gaat bij mij automatisch bij het woord ‘mindfulness’.

Het is de #weekvandewerkstress. Werkgevers schijnen zo’n 2 miljard per jaar kwijt te zijn aan het verzuim als gevolg van stress. Werknemers in Nederland hebben vorig jaar zeven miljoen dagen verzuimd vanwege werkstress. Reden genoeg om mensen wat minder gestresst te maken, zou je zeggen. Maar ik geloof niet dat we dit oplossen door heel Nederland op kosten van de maatschappij (want dat komt wel uit ‘de grote pot’ van de zorgverzekeraar waar we allemaal in meestorten) op mindfulnesstraining te sturen. Ik leg je graag uit waar mijn allergie vandaan komt. Lees verder Over mijn aversie van mindfulness